Zapowiedź

Compendium Ferculorum albo zebranie potraw

pierwsza zachowana polska książka kucharska, wydana w Krakowie w 1682 roku.

Jej autorem był kuchmistrz wojewody krakowskiego Aleksandra Michała Lubomirskiego Stanisław Czerniecki.

Książka składa się z trzech rozdziałów i zawiera 333 przepisy. W części pierwszej opisano potrawy mięsne, w rozdziale drugim umieszczono przepisy na dania z ryb, zaś ostatnia część dzieła zawiera receptury na potrawy mleczne. Rozdział trzeci tak naprawdę jest poświęcony gotowaniu nie tylko potraw mlecznych, ale i przyrządzaniu pasztetów, tortów i ciast. Ta część nie jest tak spójna, jak dwa poprzednie rozdziały i obejmuje już bardzo zróżnicowane potrawy.

Każda z trzech części, oprócz stu głównych przepisów, zawiera też tzw. additament (uzupełnienie), na który składa się po dziesięć kolejnych receptur, dotyczących dodatków do opisywanych wcześniej potraw. Zwieńczeniem każdego rozdziału jest tzw. sekret kuchmistrzowski. W pierwszym autor podawał 100 sposobów na przyrządzenie potraw mięsnych oraz "dziesięć additamentów, condimentów do pieczystego dziesięć i sekret pierwszy kuchmistrzowski", drugi rozdział zawierał 100 sposobów gotowania potraw rybnych i również additamenta i sekret kuchmistrzowski, trzeci zaś rozdział poświęcony był potrawom różnym - mącznym, pasztetom, ciastom, majonezom, musztardom itp. Ten również zawierał "dziesięć additamentów" i "sekret trzeci kuchmistrzowski".